Een hittegolf is voor de meeste moestuinders een spannende periode. Tomaten laten hun bloemen vallen, sla schiet in de bloei en jonge plantjes hangen er ‘s middags slap bij. Toch hoeft een paar dagen boven de dertig graden niet het einde van je oogst te betekenen. Met een paar eenvoudige aanpassingen help je je groenten en kruiden door de warmste weken heen.
In dit artikel lees je hoe je slimmer water geeft, waarom mulchen zoveel verschil maakt, hoe je schaduw creëert zonder dure constructies en wanneer je het beste kunt oogsten als het warm is.
Water geven op het juiste moment
De beste tijd om water te geven is vroeg in de ochtend. De grond is dan nog koel, er verdampt weinig en planten hebben voor de hitte van de dag een volle voorraad. Lukt dat niet, dan is de avond een goed alternatief, al blijft het blad dan langer nat, wat schimmels in de hand kan werken. Midden op de dag water geven is weinig effectief: een groot deel verdampt voordat het de wortels bereikt.
Geef liever twee of drie keer per week grondig water dan elke dag een klein beetje. Een flinke gieter per vierkante meter zorgt dat het water diep in de grond trekt, waardoor wortels mee naar beneden groeien. Oppervlakkig sproeien houdt de wortels juist bovenin, precies waar de grond het snelst uitdroogt. Richt de straal op de voet van de plant in plaats van op het blad.
Mulchen tegen uitdroging
Een laag mulch werkt als een deken over de grond. Het houdt vocht vast, remt onkruid en zorgt dat de bodemtemperatuur minder sterk oploopt. Geschikte materialen zijn gedroogd grasmaaisel, stro, bladcompost of fijngehakt snoeiafval. Leg een laag van ongeveer vijf centimeter rond je planten, maar laat een klein randje vrij rond de stengels om rot te voorkomen.
Breng mulch het liefst aan na een flinke regenbui of nadat je grondig water hebt gegeven. Je sluit het vocht dan als het ware in. Gebruik vers grasmaaisel in dunne laagjes, anders gaat het broeien en ruiken. Zoek je meer achtergrond over bodembedekking of handige hulpmiddelen voor in de moestuin, dan vind je bij Tuin Recensie verschillende tuintips die daarbij kunnen helpen.
Schaduw creëren voor gevoelige gewassen
Niet elke groente houdt van volle zon tijdens een hittegolf. Bladgewassen zoals sla, spinazie en snijbiet, maar ook kruiden als peterselie en koriander, hebben baat bij wat schaduw in de middag. Tomaten, paprika’s en courgettes kunnen meer hebben, maar ook zij lijden bij extreme temperaturen.
Je hoeft geen ingewikkelde constructie te bouwen. Met een paar eenvoudige middelen geef je je planten al flink wat verkoeling:
- Span schaduwdoek of oud vitragegordijn over een paar stokken.
- Zet een parasol tijdelijk naast een kwetsbaar bed.
- Plaats potten met kruiden in de middag in de schaduw.
- Gebruik hoge gewassen zoals mais of stokbonen als natuurlijke schermen.
Oogsten als het warm is
Tijdens hete dagen rijpen veel groenten sneller dan je gewend bent. Courgettes worden in een paar dagen enorme knotsen en bonen worden draderig als je ze te lang laat hangen. Loop daarom dagelijks even langs je bedden en oogst regelmatig. Dat stimuleert de plant bovendien om nieuwe vruchten te maken.
Oogst het liefst vroeg in de ochtend. Groenten en kruiden zijn dan stevig en vol vocht, waardoor ze langer goed blijven. Sla en andere bladgroenten die ‘s middags worden geplukt, zijn vaak slap en verwelken snel. Zet je oogst direct in de koelkast of in een emmer koel water als je het niet meteen gebruikt.
Extra aandacht voor potten en jonge planten
Planten in potten en bakken drogen veel sneller uit dan planten in de volle grond. Tijdens een hittegolf kan het nodig zijn om ze dagelijks water te geven, soms zelfs twee keer. Een schoteltje onder de pot helpt om water vast te houden, en donkere potten zet je beter uit de felle zon omdat ze flink kunnen opwarmen.
Jonge zaailingen en net uitgeplante groenten hebben nog geen diep wortelstelsel. Geef ze extra water en wat schaduw tot ze goed zijn aangeslagen. Wacht met nieuwe zaaiingen eventueel tot de grootste hitte voorbij is; veel zaden kiemen slecht in zeer warme grond.
Na de hitte
Als de temperatuur weer zakt, is het tijd om de balans op te maken. Verwijder verdroogd of verbrand blad, vul de mulchlaag aan en kijk welke planten een steuntje in de rug kunnen gebruiken met wat compost. Veel gewassen herstellen verrassend snel en gaan daarna gewoon door met groeien. Wie in warme weken let op water, bodembedekking, schaduw en oogstmoment, merkt dat de moestuin een hittegolf beter aankan dan je misschien zou verwachten.